De vensterbank van een dakkapel is het horizontale vlak direct onder het raam, aan de buitenkant. Hij beschermt de constructie tegen regenwater en zorgt ervoor dat water goed wordt afgevoerd. Kies je het verkeerde materiaal of laat je de montage niet goed uitvoeren, dan kunnen vochtproblemen en lekkages het gevolg zijn.
Welke materialen zijn geschikt voor een vensterbank bij een dakkapel?
De meest gebruikte materialen voor een vensterbank dakkapel zijn zink, aluminium, hardsteen (composiet of natuursteen) en kunststof (PVC). Elk heeft zijn eigen voor- en nadelen.
- Zink: lichtgewicht, goed te verwerken en past van nature goed bij een dakkapel omdat ook de bekleding vaak van zink is. Zink oxideert en wordt over de jaren mat grijs. Levensduur: tientallen jaren bij goede montage.
- Aluminium: duurzaam, onderhoudsarm en verkrijgbaar in veel kleuren door poedercoating. Iets duurder dan zink, maar minder gevoelig voor beschadiging.
- Hardsteen of composiet: geeft een robuuste uitstraling, maar is zwaarder. Wordt vaker gebruikt bij dakkapellen met een plat dak en een stenen afwerking, of bij een grotere dakkapel op een woning met een steenachtige uitstraling.
- Kunststof (PVC): goedkoop en eenvoudig te monteren. Kan na jaren verkleuren of vervormen door UV-straling en temperatuurwisselingen. Minder geschikt als je op lange termijn denkt.
Zink en aluminium zijn voor de meeste dakkapellen de praktische keuze. Ze zijn licht, waterafstotend en sluiten goed aan op de rest van de dakkapelbekleding.
Maten: hoe breed en hoe ver uitstekend?
Een vensterbank van een dakkapel steekt aan de voorkant minimaal 2 tot 3 centimeter buiten het kozijn uit, zodat regenwater vrij van de gevel afloopt. In de praktijk zit de uitstekende rand (het neusje) vaak op 3 tot 5 centimeter. Minder dan 2 centimeter overhang is eigenlijk te weinig: water loopt dan langs het kozijn en trekt de constructie in.
De breedte van de vensterbank sluit aan op de breedte van het kozijn of de kozijnenreeks van de dakkapel. Aan de zijkanten eindigt de vensterbank precies op de hoeken van de zijwanden, soms met een kleine overlapping van 1 tot 2 centimeter. De diepte (van kozijn naar neusje) is afhankelijk van de diepte van de dagkant, maar ligt bij dakkapellen meestal tussen 15 en 25 centimeter.
Waterafvoer en afdichting: de belangrijkste aandachtspunten
De vensterbank moet een lichte helling hebben naar voren, zodat water snel en volledig afloopt. Een helling van minimaal 2 graden is aan te raden. Zonder helling blijft water staan en sluipt het onder de aansluiting door.
De aansluiting tussen vensterbank en kozijn is het meest kwetsbare punt. Hier wordt kit (siliconekit of daardoorspecifieke mastiek) gebruikt om de naden te dichten. Die kit moet regelmatig worden gecontroleerd, want na een paar jaar kan hij krimpen, scheuren of loslaten. Een gebarsten kitnaad zorgt voor lekkage, zeker bij dakkapellen die veel regen- en windinvloed vangen.
Aan de onderkant van de vensterbank zit soms een druipneus: een kleine groef of ribbel die voorkomt dat water langs de onderkant terugstroomt richting de gevel of het kozijn. Dit is een eenvoudig maar nuttig detail dat bij goedkopere vensterbanken soms ontbreekt.
Vensterbank dakkapel vervangen: wanneer is het nodig?
Een vensterbank van zink of aluminium gaat bij goede montage tientallen jaren mee. Vervanging is nodig als je vochtplekken ziet binnenshands onder het raam, als de vensterbank loskomt, doorroest (bij oude stalen of ijzeren exemplaren) of als de aansluiting structureel lekt en niet meer te repareren is met kit.
PVC vensterbanken kunnen na 10 tot 15 jaar vervormd of gebarsten zijn door de temperatuurwisselingen op een dakkapel, die extremer zijn dan op de begane grond. Een vervormd kunststof exemplaar laat water langs de randen door en vraagt om vervanging.
Binnenzijde: de vensterbank binnen de dakkapel
Naast de buitenvensterbank heeft een dakkapel ook een binnenvensterbank, het horizontale vlak binnenin onder het raam. Dat is een ander onderdeel met andere eisen: hier gaat het om uitstraling, breedte voor gebruik en het voorkomen van condensatie. Materialen voor de binnenvensterbank zijn onder meer MDF (geschilderd), hout, composiet, natuursteen of keramische tegels.
Let bij de binnenvensterbank van een dakkapel op condensatie: dakkapellen liggen hoog en de beglazing koelt ’s nachts snel af. Als de vensterbank weinig isolerend materiaal heeft en de ruimte slecht geventileerd is, verzamelt zich condenswater op het glas en loopt dat op de vensterbank. Kies bij voorkeur een materiaal dat vochtbestendig is, of breng een vochtbestendige coating aan.
Een goede vensterbank bij een dakkapel is geen detail dat je kunt overslaan. De buitenvensterbank bepaalt voor een groot deel of water vrij afloopt of schade veroorzaakt. Kies een materiaal dat past bij de rest van de dakkapelbekleding, controleer de kitaansluitingen elk jaar en vervang een beschadigde vensterbank op tijd. Dat voorkomt dure vochtschade later.